O inwestorach Venture Capital

O inwestorach Venture Capital. Blog. Private Equity Consulting. Mariusz Malec

Definicja Venture Capital

Venture Capital to kapitał, który jest inwestowany w firmy o wysokim potencjale wzrostu i znajdujące się na wczesnych etapach rozwoju w zamian za udziały w tych firmach.

Wczesne etapy rozwoju oznaczają projekty znajdujące się na etapie koncepcji (seed, czyli zasiew, zalążek), poprzez etap startu (startup, czyli rozpoczęcie działalności operacyjnej mającej na celu weryfikację biznesową), a kończąc na etapie wczesnej ekspansji (early growth, early expansion, roll-out).

Kapitał Venture Capital jest kierowany do firm, co do których istnieje prawdopodobieństwo znaczącego sukcesu rynkowego. Ze względu na wysokie ryzyko niepowodzenia takich projektów, inwestorzy VC oczekują wysoki zwrot z zainwestowanego kapitału.

Pomimo, iż inwestorzy VC wybierają inwestycje, które według nich zakończą się sukcesem to tylko około 1/3 z tych inwestycji daje pozytywny zwrot z kapitału. Ogólnie, można powiedzieć, że pozostałe inwestycje kończą się w 50% stratą i w 50% odzyskaniem zainwestowanych środków.

Dostawcy kapitału

Kapitał VC pochodzi głównie od inwestorów prywatnych (osoby fizyczne, firmy), budżetu państwa, budżetu UE, inwestorów instytucjonalnych. Na świecie bardzo duże znaczenie mają takie instytucje jak fundusze emerytalne, fundacje i inne organizacje zarządzające znaczącymi środkami finansowymi. Zazwyczaj przeznaczają one niewielka część swoich środków na inwestycje o podwyższonym ryzyku, a w tym również VC.

Specyficzną odmianą Venture Capital jest Corporate Venture, czyli inwestycje VC dokonywane przez duże firmy (korporacje). Celem takich przedsięwzięć nie zawsze musi być zysk kapitałowy, ale także kreowanie wartości strategicznej dla właściciela.

Typy inwestorów Venture Capital

Inwestycje Venture Capital są realizowane przez dwie grupy inwestorów, czyli fundusze VC i aniołów biznesu. Potocznie termin „Venture Capital” odnosi się głównie do pierwszej grupy.

Fundusze VC mogą działać w kilku podstawowych formach:

  • General Partner / Limited Partner;
  • Spółka prawa handlowego;
  • Fundusze Inwestycyjne Zamknięte.

Klasyczną konstrukcją na rynkach zagranicznych jest formalna struktura oparta na General Partners i Limited Partners. General Partners to zespół menedżerów, który jest odpowiedzialny za cały proces inwestycyjny związany z inwestowaniem środków powierzonych im w zarządzanie przez Limited Partners. General Partners są odpowiedzialni za decyzje inwestycyjne, nadzór nad inwestycjami oraz wyjście z inwestycji.

Limited Partners pełnią rolę pasywną – zobowiązują się do dostarczenia kapitału na przeprowadzenie inwestycji przez General Partners, według wcześniejszych ustaleń.

Długość życia takiego funduszu zazwyczaj nie przekracza 10 lat. W przeciągu pierwszych kilku lat taki fundusz dokonuje inwestycji. W kolejnych kilku latach zespół menadżerski pracuje nad zwiększeniem wartości spółek, a w ostatnich kilku latach działania funduszu akcent kładzie się na wyjścia z inwestycji, czyli odzyskanie zainwestowanych środków i realizację zysków.

W Polsce tak funkcjonuje np. Enterprise Investors, który głównie inwestuje w firmy w fazie ekspansji.

W Polsce, fundusze najczęściej funkcjonują na zasadzie spółki z o.o. lub akcyjnej. Taki „fundusz” to swoisty holding ze spółką-matką i kilkunastoma czy kilkudziesięcioma spółkami-córkami. Inne fundusze wykorzystują formę spółki komandytowej.

Na podstawie ustawy o funduszach inwestycyjnych istnieje możliwość powołania Funduszy Inwestycyjnych Zamkniętych (FIZ), które dysponują kapitałem przeznaczonym na inwestycje. Decyzje inwestycyjne podejmuje spółka zarządzająca środkami zgromadzonymi w FIZie. Przykładowo w ten sposób funkcjonuje spółka MCI Management, która zarządza środkami alokowanymi do kilku FIZ-ów.

Inwestycje VC pochodzące ze środków państwowych i unijnych są dokonywane bezpośrednio przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) (działania Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka), pośrednio poprzez działanie POiG 3.1 (preinkubacja i inwestycje w innowacyjne firmy) oraz przez Krajowy Fundusz Kapitałowy (zobacz listę funduszy dofinansowanych przez KFK).

Aniołowie Biznesu dokonują zazwyczaj inwestycji VC poprzez różnorodne wehikuły finansowe, polskie i zagraniczne.

Wyjście z inwestycji inwestora Venture Capital

Zysk z inwestycji jest realizowany przez inwestorów VC poprzez sprzedaż udziałów w spółce lub sprzedaż przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Najbardziej preferowanymi ścieżkami wyjścia z inwestycji są sprzedaż spółki inwestorowi branżowemu, połączenie z inną firmą z branży lub IPO na giełdzie. Najmniej interesującą inwestora VC opcją wyjścia z pomyślnej inwestycji jest wykup udziałów przez przedsiębiorcę.

Tematykę wyjść kapitałowych (exit) poruszałem między innymi w następujących tekstach:

O klauzulach stosowanych przez inwestorów VC (term-sheet, umowa inwestycyjna) pisąłem między innymi w:

Na temat materiałów inwestycyjnych pisałem między innymi w następujących tekstach:

Na temat oczekiwań inwestora VC pisałem między innymi w następujacych tekstach:

Podejście inwestorów VC do analizy projektu  przedstawiłem w Analiza firmy przez inwestora venture capital.

Proszę o kontakt w przypadku pytań czy uwag, które nasunęły się po lekturze niniejszego tekstu.

 

Mogą Cię również zainteresować...